یادداشت های یک مهاجر افغان

بامیان سرزمین بوداها

vebbikas — Mon, 02 Nov 2009 20:44:18 GMT

هر بار که به بوداهای رفته بامیان نگاه میکنم دردم تازه میشود ، جای خالی خدایان رفته بامیان در دل ما افغان ها پر شده است از غصه و اه و افسوس . دیگر امیدی به بازگشت انها نیست . چه بسیار مردمانی بودند که با قلم وتیشه فرهاد وار معشوقشان را در دل این کوه و سنگهایش نگاشتند و چه بسیارانی در پای ان خم و راست شدند به درگاهش دعا کردند و امید بستند . این بوداها همیشه در خاطرات پدرم جای دارند که او هم همراه پدرش سالیانی پیش به نظاره انها نشسته بود . میگفت که یک مجسمه بزرگ مرد و دیگری که کوچک بودو زن، را دیده که از شکوه و بزرگی انها حیرت زده شده . پدرم می گوید که ان زمان مجسمه ها الت تناسلی نداشتند و پادشاهی در گذشته های دور انها را از بین برده بود زیرا به نظرش نیازی نبوده که ان قسمت را مردم ببینند . طالبان متحجر هم تاب دیدن این اثر باشکوه را نداشت . ذهن کوچک انها این مجسمه ها را نماد کفر و شرک به حساب اورد . راستی چرا این قدرتمندان همیشه میخواهند برای مردم تکلیف تعیین کنند که انها باید چه چیزی داشته باشند چه چیزی نداشته باشند به کدام سمت بروند به کدام نه ؟

امروز با خودم فکر میکنم اگر بگوییم کدام کار طالبان از همه بیشتر توانست خسارت به افغانستان بزند بی شک همین از بین بردن بوداهای بامیان است . خسارات جنگ ، ویرانی ها و دیگر چیز ها را میتوان جبران کرد اما این را خیر . بامیان باستانی میتوانست مرکز عمده توریستی افغانستان باشد ، این منطقه یکی از بکر ترین نقاط افغانستان است و دیدنی ترین جا . همین حالا هم برخی توریست ها با هلی کوپتر و هواپیما به اینجا میروند چه که راه زمینی نا همواری دارد با کوه های مرتفع و دره های عمیق .

اگر روزی گذارتان به این سرزمین افتاد و خصوص از راه زمینی انجا رفتید پیشنهاد میکنم گوشهایتان را تیز کنید باشد که نوای بوداها را از میان کوه ها و سخره هایش بشنوید که ورودتان را خوش امد میگوید .

بالاترين : دنباله : كلوب اف :

طعم خوش دموکراسی

vebbikas — Sun, 25 Oct 2009 12:16:18 GMT

خودمانیم این دموکراسی هم عجب پدیده ای است که اگر درست و صحیح اجرا شود ادم انگشت به دهان می ماند . رییس مملکتی که تمامی نیروهای مسلح زیر فرمانش هستند ، خیلی از شبکه های تلویزیونی هم دایم همایتش میکنند ، بودجه دارد خروار خروار و خرج کمپین انتخاباتی اش میکند . از فرمانداران ولسوالی ها تا جزیی ترین کارمندان دولتی برای حفظ پست و مقام هم که شده دوست دارند او بر سر کار باشد ، با این همه مجبور است رای و نظر کمیسیون انتخاباتی را بپذیرد و به دور دوم برود . حامد کرزی و عبدالله عبدالله را عرض میکنم .

شاید بشود گفت دموکراسی برای ما شرقی ها که کمتر ان را تجربه کرده ایم در حد عجایب هفت گانه ، اعجوبه هشتم باشد . کرزی میتوانست به راحتی بگوید " بابا 54 در صد من کجا و 30 در صد عبدالله کجا " و به راحتی بزند زیر همه چیز. طرفدارهایش را بسیج کند که من رقابت را برده ام پس به کسی ربطی ندارد . پشت تریبون برود مخالفین را تحقیر کند به انها برچسب " برانداز " بزند . روزنامه های منتقد را ببندد ، روزنامه نگاران را در قید و بند کند ، ...........

چه کسی فکرش را میکرد افغانستانی که همسایه سایه همسایه اش را با تیر میزد و جواب "های " را نه با " هوی " که با راکت میدادند حالا به جایی برسد که استانه صبر و تحمل انقدر بالا برود . خوب حالا باید پرسید که چه شده که این طور شده است . شاید برخی بگویند وابستگی دولت افغانستان به کمک غربی ها بوده و نفوز انها بوده که این گونه شده ، خوب نمی توان این را انکار کرد بله درست است . اما انچه در ابتدا تقلب های گسترده را بر ملا کرد همین مطبوعات ازاد بودند که ازادانه همه چیز را زیر نظرداشتند . راست است که مطبوعات ازاد چشم گوش جامعه هستند . انها هستند که حوادث را می بینند و باز می گویند .

نمی دانم چرا برخی از حکومت های منطقه انقدر از روزنامه ها و مطبوعات ترس دارند . اگر روزنامه و روزنامه نگار می توانست حکومت ها را بر اندازد پس باید ما هر روز شاهد عوض شدن حکومت ها و دولت ها در غرب می بودیم اما می بینیم این چنین نیست . بوش هشت سال کامل حکومت می کند ، انگلا مرکل هم دور دوم را تجربه می کند برلوس گونی هم همین طور .

شاید مردم افغانستان برای نخستین بار است که طعم خوشی را حس کردند بدون شک این طعم دموکراسی است که انقدر خوشایند است .

بالاترين : دنباله : كلوب اف :

شما با کدام عینک به مانگاه می کنید ؟

vebbikas — Fri, 16 Oct 2009 22:41:18 GMT

بگذارید کمی درباره تصور مردمان مختلف راجع به افغان های مهاجر درایران بنویسم ، که من هم یکی از این افراد هستم . شاید بسیار ی از هموطن های من فکر میکنند که ما افغا ن های مهاجر درایران ادم های مسخره ای هستیم با ان لباس های عجیب و غریب شلوارهای جین تنگ و صد البته لهجه ای که لوس و خنک است ، نه ایرانی است نه افغانی . انها میگویند اول که شما را می بینیم حرف نمی زنید . و همان طور به اصطلاح فقط نگاه می کنید بعد اگر هم صحبت کنید کوتاه کوتاه گپ می زنید . خودتان را قیافه ( با کلاس ) می گیرید . به نظر یک افغان ، ما مهاجران افغان انها را در شان خودمان نمی دانیم ( که البته این طور نیست ) . کسی بود که می گفت تصور میکند مهاجر افغان صبح علی الطلوع تا غروب افتاب سر کار است و میپرسید " چطور وبلاگ می نویسی ؟"

اما اگر نگاه به این سوی مرز کنیم در ایران نظرات کمی متفاوت تر است عده ای فکر میکنند ما همه از یک کنار خلاف کاریم ، دزد ، قاچاقچی متجاوز ، اما همه این نگاه ها انقدر منفی نیست ، طبقه مرفح جامعه در ایران فکر میکند افغان ها ادم های سخت کوش و قابل اعتمادی هستند میشود همه چیز را به انها سپرد و بعد از ده سال همان تو مثل روز اول تحویل گرفت کار میکنند صادقانه ، نماز خوانند و خدا ترس . طبقه کارگر و متوسط به پایین نگاه خوشایندی به افغان ها ندارند ، تصور انها این است که افغان مهاجر کارها را از چنگ انها در اورده ، نان را با انها قسمت کرده . میزان رهن و اجاره را بالا برده . اما کاسب ها شاید خوشحال باشند چرا که معتقدند افغانی خوب پول خرج میکند مخصوصا ان هنگام که بخواهد داماد یا عروس شود . اسکناس روی اسکناس به این دکان و ان مغازه می رود .

راننده جماعت تا ما را میبیند سراغ از تریاک ناب و خالص می گیرد و دائم میپرسد ایا میشود افغانستان رفت و دلی از عزا در اورد ؟ عده ای هم با دیدن ما به یاد " جومونگ و سوسانو " می افتد .

قشر تحصیل کرده درایران دو سه نگاه دارد .عده ای ما افغان را افرادی بی سواد می دانند عده ای هم با دیدن ما به فکر یارانه ها می افتد و میزان ان که هر روز خرج ما می شود . عده ای هم ترحم میکنند . نظامی جماعت فکر میکند ما تیر و ترکش زیاد خورد ه ایم جنگ زده ایم بی چاره ایم . عده ای هم فکر میکنند ما با خودمان سنگ به دستشویی می بریم طهارت مان با انها متفاوت است . همه مان اهل سنت هستیم . یا مسخره صحبت میکنیم . اصوات اضافی از خودمان در می اوریم .

خوب برویم دوباره به ان سوی مرز افغانستان . بعد از امدن دولت کرزی درانجا سازمان های خصوصی و یا به اصطلاح " ان جی او" ها فعال شدند که کسب نیرو میکنند انها بر این اعتقادند که جوان های تحصیل کرده در ایران از نظر کار ایی ماهرترند و کارها را بهتر از دیگران انجام میدهند از نظر سواد و یادگیری هم همین طور .

شما چطور می اندیشید ؟ کدام یک از این دید گاه ها به نظر شما نزدیک تر است ؟ افغانهای مهاجر یا همان "افغانی ها " از نظر شما چه طور ادم هایی هستند ؟

بالاترين : دنباله : كلوب اف :

ایا همه چیز به رابطه این دو مربوط است "ایران وامریکا"؟

vebbikas — Sat, 10 Oct 2009 19:52:18 GMT

چندی است که خبر های عجیب و غریب و دور از ذهنی ازاین و سو ان سوی به گوش میرسد که حیرت ادم را بر می انگیزد . مطبوعات و رسانه ها خبر میدهند که بالاخره ایران و امریکا بعد از سی سال رو به روی هم قرار گرفتند و تابوی " مذاکره با شیطان بزرگ " میشکند . ایران به یک باره تصمیم میگیرد بر سر غنی کردن یا نکردن اورانیوم با غرب حرف بزند . یعنی خط قرمز بی خط قرمز . از طرفی حماسی ها هم خلیج فارس را خلیج عربی میخوانند و به این ترتیب ادم انگشت به دهان می ماند که مگر حماس را همین ایرانی ها حمایت نمیکنند پس چرا ........ . و بعد می بینی که کابل به یکباره میدان تاخت و تاز می شود انتحاری پشت انتحاری است که روی میدهد و انگار که هیچ نیروی امنیتی در کار نیست . در پاکستان از مقابل ان همه محافظ فردی میگذرد که به کمرش بمب بسته و میرود تا جان پنج امداد گر سازمان ملل را بگیرد و خلاصه بلوایی بپاست . اما خبر عجیبی هم که خیلی دیگر عجیب است این تسهیلات جدید ایرانی ها ست برای ما افغان ها . بعد از اینکه شنیده شد مدارس دانش اموزان افغان فاقد مدارک را هم می پذیرد حالا می شنویم مرز ایران و افغانستان هفته قبل برای سه روز باز بوده و دراین مدت رفت وامد ها ازاد بوده است. در پی ان هم شمار زیادی برای ورود به ایران وارد مرزها میشوند و از ان میگذرند که سرانجام دولت افغانستان مانع این امر میشود و اعلام میکند فقط به کسانی که ویزا دارند اجازه عبور میدهد . این همه در حالی است که پیش ازاین مرزها با گودال های بزرگ ، سیم خاردار و حصار و نیروی تا بن دندان مسلح ایران محافظت شدیدی می شده . اینکه چرا این بار دایه ، مهربان تر از مادر شده حدس و گمان های زیادی بین خود مردم شایع است بسیاری بر انند که معجزات روی داده از برکت ارتباط امریکا و ایران است ، برخی می گویند چون حامد کرزی به احمدی نژاد ریاست جمهوری را تبریک گفته ، اقای احمدی نژاد هم خواسته حالی به کرزی بدهد . عده ای هم می گویند تمام اینها برای این است که نارضایتی از کل افغان ها در ایران شایع شود تا انها بتوانند با دست باز تری دست به اخراج افغان ها بزنند . انها می گویند ارامش عجیبی در اجتماع می بیند که خیلی به ارامش قبل از طوفان می ماند . هر اتفاق دیگری هم که می افتد بلافاصله ذهن ها به همان ارتباط ایران و امریکا معطوف میشود . خدا به خیر کند.

بالاترين : دنباله : كلوب اف :

بگذارید ما افغان ها درس بخوانیم .

vebbikas — Thu, 01 Oct 2009 13:18:18 GMT

می دانید ما افغان ها عاشق درس خواندن هستیم بسیاری از پدر و مادر های ما که سالیانی پیش به اینجا یعنی ایران مهاجرت کردند بی سواد بودند . تحصیل و سواد در ذهن انها تصویری بود که از افغانستان با خود اورده بودند . در افغانستان با سواد های قریه ها افرادی صاحب نفوذ بودند . با سواد ها قادر بودند قران را خوب بخوانند و به دیگران درس بدهند بنابر این به انها " ملا " میگفتند ملاها حرف شان حرف بود مردم احترام فوق العاده به انها می گذاشتند اگر فرزندشان از ملا کتک میخورد کسی خورده نمیگرفت . تعالیم اسلامی مترادف بود با سواد . مهاجر افغان در ایران از نان شب می زدند تا فرزندش با سواد شود تا صاحب احترام شود ، تا حرفش حرف باشد .

بچه های افغان خیلی وقت ها با مشقت و با دوندگی های فراوان وارد کلاس ها میشوند در حالی که ماه ها از درس و تحصیل سایرین گذشته اما جبران میکرد و شاگرد اول میشد . سال های دبیرستان را خوب یه یاد دارم همه ما مشغول درس برای امتحانات بودیم اما بخشی از ذهنمان جای دیگری بود . ما شاگردان افغان واهمه داشتیم در راه رفتن به دبیرستان و حاضر شدن سر جلسه امتحان گرفتار مامورین انتظامی نشویم . چون انها فرقی بین یک محصل که می رود امتحان بدهد و کسی که میگفتند او غیر قانونی است و مدارک شناسایی ندارد نمی گذاشتند اول دستگیر میکردند و بازداشت سپس می پرسیدند مدرک داری یا نه .

بسیاری از ما در مدارس خود گردان درس خواندیم که توسط خود افغان ها ایجاد شده بود اما انها را هم دولت ایران بست . برخی از این مدارس زیر نام "مهد قران "و یا " کانون قرانی " در مکانهای تنگ و تاریک ادامه حیاط داد اما جلوی همان ها هم گرفته شد . سپس نوبت دانشگاه و کنکور بود ، سال گذشته اعلام کردند مهاجر افغان حق ورود به دانشگاه دولتی را ندارد و از انها امتحان کنکور نمیگیریم . همین کار را هم کردند .

اما امسال تحولی ایجاد شده بارقه های امیدی برای ما مهاجران بوجود امده در ازای شهریه دولت نه تنها از مهاجران قانونی ثبت نام میکند که گفته اند فرزندان مهاجران غیر قانونی را هم اسم نویسی میکنند . این موضوع تازه است و خوش حال کننده و کاری است انسانی زیرا بچه ها نباید تاوان ندانم کاری های دیگران را پس بدهند تاوان شرایطی را که دیگران برایش بوجود اورده اند بدهند انها حق دارند کیف دستشان بگیرند ، مشق بنویسند و نقاشی کنند ، کسی که دراینجا درس خوانده هیچگاه ادم انتحاری القاعده نخواهد شد بمب به خود نخواهد بست . کینه و نفرت به دل ، به زندگی و به دیگران نگاه نخواهد کرد .

و نیز دور از انصاف است اگر نگوییم که مردم ایران برای تحصیل ما مهاجرها متحمل هزینه های زیادی هم شده اند .

بالاترين : دنباله : كلوب اف :

جامعه سیب زمینی

vebbikas — Thu, 17 Sep 2009 10:55:18 GMT

یکی از اقوام نزدیک مان که مردی است نزدیک پنجاه سال از دیدن خیابانی که در محله مان است به وجد می اید دیدن خیابان خاطرات عشق و عاشقی و اولین روز های دیدار رابه یادش می اورد شاید او جای شیار هایی را که روی دیوار و اجر های این خیابان با کلید کشیده (همچنان که درانتظار یار بوده) هنوز می بیند و به یاد ان روزها می افتد . خاطره ی معشوق ایستاده دراستانه ی پنجره ی باز، بلند منزل های این خیابان که دائما دامان پرده های ان با نسیم بازی میکنند روح او را به پرواز در می اورد . اما درست در همسایگی مان خیابان دیگری است که مرا به وجد می اورد . دوست دارم اگر کاری دارم ازاین خیابان عبور کنم البته نه به خاطر ماه رویی سیمین تن و یا پری چهره ای سرو قد ، که علت ان چیزی یا کسانی دیگرند . در همسایگی مان به تازگی کسانی زندگی میکنند که لباس و شکل و شمایلشان با من متفاوت است . انها مثل من شلوار نخی تیره یا پیراهنی یقه دار و کفش نمیپوشند. لهجه شان و احتمالا گرایش دینی شان و خیلی چیز ها شان متفاوت است و من از این تفاوت لذت می برم .

از بچگی در مدارس اینجا که درس خوانده ام به من اموخته اند که همه چیز یک رنگ و یک دستش خوب است دوران دبستان همه سر های ما پسر ها را می تراشیدند و هنوز هم چنین میکنند . به تن تمامی دختر ها یونیفرم های یک دست داده اند . توی دبیرستان یکی از هموطن های افغان با لباس محلی " پیراهن تنبان " به سر کلاس حاضر می شد همه به او اعتراض میکردند که چرا چنین لباسی می پوشد و به اصطلاح نظم را به هم می زند در نهایت ناظم و مدیر دبیرستان به او گفتند که یا باید لباست را عوض کنی یا قید درس خواندن را بزنی .

در بازاری که از ان همیشه خرید میکنم مغازه ای است که تنها سیب زمینی می فروشد سیب زمینی ها ممکن است درشت و کوچک رسیده یا نارس باشند اما در نهایت سیب زمینی هستند و زرد رنگ ، تصور میکنم جامعه ای که دران زندگی میکنم هم چنین است مانند سیب زمینی همه هم شکل نه تنوعی در رنگ نه زبان نه گفتار ، هر گاه کسی را میبینیم که با ما متفاوت است احساس دیگری به او داریم ، اگر افغان است از او احساس خطر میکنند ، میترسند . اگر سنی و یا شیعه است هم همین طور ، اگر لهجه اش متفاوت است در نظرمان مسخره می اید .

اما شلوارهای گشاد ، پیراهن های روشن بدون یقه ، کلاه های زرین گرد و لهجه متفاوت ادم های خیابان من ، مرا به شوق می اورد و از دیدنشان احساس خوبی دارم .

بالاترين : دنباله : كلوب اف :

اگر یازده سپتامبر نبود !

vebbikas — Thu, 10 Sep 2009 23:16:18 GMT

ایا چهره دنیا بعد از یازده سپتامبر تغییر کرد ؟ از نظر منه افغان ، جواب این سوال مثبت است . بیشتر از همه ، این موطن من بود که رنگ تغییر بر ان ریخته شد . شاید یازده سپتامبر تاریخ افغانستان را تغییر داد سرنوشت بسیاری از ادم ها را عوض کرد . خیلی چیز ها به ما داد و بسیار ی هم از ما گرفت . اما اگر فرض کنیم فقط فرض کنیم یازده سپتامبری وجود نداشت انوقت چه می شد . اگر کبوتر خیال را لحظه ای ازاد کنیم و یا مانند افسانه ها به گویی درخشان نگاه کنیم که زمان رادر هشت سال قبل تا به امروز نشان می داد انوقت چه چیز هایی می دیدیم . تصور من کابل را نشان میدهد ، از فراز بلندی مشرف بر ان که بر بام خانه ها هیچ نمی توانستی ببینی حتی یک انتن تلویزیونی . بعد اگر از یکی از اهالی کابل سراغ ورزشگاه را میگرفتی قبرستانی را نشانت میداد که در سوی دیگر ان جلادان نقاب زده مشغول قصاص مردمند دست و پا میبرند تا شریعت خداوند پیاده شود . حد را بر زنان و مردان جاری میکنند . نوای کتا ب مقدس از هر خانه ای به گوش میرسید که برای مردان و پسران تلاوت میکند " قتلوا فی سبیل الله " و برای زنان و دختران میخواند " الرجالوا قوامون علی النساء ".

انوقت کابل شهری بود که اگر دران راه میرفتی خیال میکردی که طاعونی سیاه در این شهر شایع شده ، که همه زنان و دختران به یکباره مرده اند و انچه زنده مانده جنس مذکراست . و بعد کمی جلوتر مامورین اداره ارشاد طالبان را میدیدی که همچنان با چوب و ترکه مردم را به مساجد میفرستند تا نماز اول وقتشان از دست نرود . متر به دست دنبال ریش مردمند که از فلان سانتی متر کمتر نباشد و صورت روزه خواران را با زغال سیاه کرده به این سو و ان سو میدوانیدند تا بگوید که گو خورده که روزه خورده است . و انگشتان بریده کسی را نشان میدادند که عبرت بگیرید مباد که از مال مردم بردارید . انوقت شاید میتوانستی خبر های جنگ را هم بشنوی مثلا از رادیو شریعت طالبان که " شنوندگان مومن ، شنوندگان مومن ، توجه فرمایید مجاهدین جان برکف ما استان خراسان ایران را صبح امروز از بند شیعیان بی نماز رها کرده است و ما این پیروزی را بر ملای معظم مان " ملا عمر بزرگ " تبریک و تهنیت میگوییم . "

خلاصه اینکه اگر یازده سپتامبر نبود شاید خیلی چیز ها هم این طور که حالا بود نبود .

بالاترين : دنباله : كلوب اف :

من که نا امید شدم !

vebbikas — Sat, 05 Sep 2009 03:25:18 GMT

گویی اب سرد بر من ریخته اند ، دهانم خشک شد . از این واضح تر و اشکار تر دیگر نمی شد دید که تقلب یعنی چه . تصاویر ویدیویی را میگویم که از تلویزیون بی بی سی پخش میشد . مدام میگفتند که تقلب شده اما به باور ما نمی امد ، انتخابات افغانستان را می گویم . بیچاره کشور های غربی که پول و جان نظامی هایشان را دراین خاک به باد فنا داده اند دیگر باید چه حالی داشته باشند . من که نا امید شدم . به نظرم انتخابات افغانستان مخدوش نشده که به لجن کشیده شده . اما تصاویری که از بی بی سی نشان داده شد به طور وضوح نشان می داد که دو نفر روی زمین نشسته اند و روی پاهایشان و گرم کارشان هستند به طوری که اصلا متوجه دوربینی نیستند که از انها تصویر برداری میکند یکی از انها دفتر چه مربوط به ارا را تند تند ورق میزند و با ماژیکی روی نام و تصویر یک کاندید خاص را علامت میزند و دیگری دو دستی ورق های تا شده رای را داخل صندوق های خالی می ریزد . به راستی دیگر چه میشود گفت . دلمان را به چه خوش کنیم همان به که از ما افغان های خارج رای نگرفته اند لا اقل این طوری بودجه کمتری مصرف شده لا اقل ما دراین فضاحت دستی نداریم . با این اوضاع دانسته شد که هنوز ما تا خیلی چیز ها فاصله داریم تا ازادی تا دموکراسی تا استقلال تا پیشرفت . به نظرم تا مردمی صداقت نداشته باشند به جایی نمی رسند .

بالاترين : دنباله : كلوب اف :

ناسزاگویی شهرداری به زباله ریز ها

vebbikas — Wed, 26 Aug 2009 11:14:18 GMT

بدون شرح

بالاترين : دنباله : كلوب اف :

انتخابات افغانستان ، شباهت ها و تفاوت ها با انتخابات در ایران

vebbikas — Sat, 22 Aug 2009 21:36:18 GMT

انتخابات افغانستان تمام شده است اما اگر بخواهیم ان را با انتخابات درایران مقایسه کنیم باید به چند نکته اشاره شود .

تفاوتها /// تعداد نفرات شرکت کننده در انتخابات ایران تنها چهارنفر بود اما در افغانستان این تعداد نهایتا به سی وچهار نفر رسید. مجری انتخابات در افغانستان کمیسیون مستقل انتخابات است و نه مانند ایران به عهده یک سازمان دولتی مانند وزارت کشور . در افغانستان فضای انتخاباتی همراه با نا امنی بود اما درایران امنیت وجود داشت دسته کم تا روزبعد از برگزاری انتخابات . در افغانستان فیلتری بنام شورای نگهبان وجود ندارد و تنها اگر نامزدی پرونده قضایی باز نداشته باشد میتواند در انتخابات شرکت کند . نامزد ریاست جمهوری در افغانستان معاونانش را پیش از رای گیری انتخاب میکند ان هم معمولا از میان طوایف دیگر تا بتواند رای انها را هم بدست اورد اما درایران زیاد سعی نمی شود تا نامزد انتخاباتی به دنبال رای اقلیت ها باشد . در رای گیری افغانستان ناظران بی شماربین المللی وجود داشتند اما درایران این طور نبود . نتایج درایران به گفته رسانه ها بسیار شتابزده و سریع اعلام شد اما درافغانستان این طور نیست . به دلیل کمبود بودجه رای گیری از افغان های خارج کشور انجام نشد اما انتخابات ایران فرا مرزی بود . ابراز رضایت جامعه بین المللی از انتخابات در افغانستان اما به عکس نارضایتی از انتخابات درایران . حضور مردم در انتخابات ایران میلیونی بوده اما در افغانستان شاید به دلیل نا امنی چنین نبوده است .

شباهت ها /// نماد رنگ که در ایران " سبز" موسوی بود ،" سفید " کروبی و پرچم سه رنگ ایران از ان احمدی نژاد بود هم در افغانستان تکرار شد و کاندیداها با رنگ های مختلف و پوشیدن جامه های اقوام کوشیدند رای دهنده ها را به خود جلب کنند . استفاده از فیس بوک تویتر و سایت های اجتماعی دیگر امری معمول بود و نیز پوسترهای گران قیمت . نشان دادن ساده زیستی توسط احمدی نژاد در ایران همراه با پوستر های سیاه سفید و در افغانستان رمضان بشر دوست که کمپینش را در یک چادر برپا کرده بود . مناظرات تلویزیونی در افغانستان همچون ایران . زیر سوال رفتن عملکرد دولت گذشته توسط نامزد ها در مناظرات " احمدی نژاد و کرزی" . طبق گفته رسانه ها وجود تقلب در هردو انتخابات با توجه به این نکته که در نسخه افغانی ان موجب تاثیر بر نتیجه نهایی نشده است .

دیگر شباهت این دو انتخابات دراین است که پیش از اعلان نتیجه انتخابات در هر دو کشور برخی نامزد ها اعلام پیروزی کردند . در ایران این موضوع به بلوایی تبدیل شد . بیم ان میرود که اعلان نتیجه پیش از موعد در افغانستان هم چنین شود و اگر چنین شود خدا به داد امنیت در این کشور برسد . چه که رقابت های قومی همراه با اسلحه دیگرنیازی به شرح ندارد .

بالاترين : دنباله : كلوب اف :